Ekim ayı gelince Ege’de gözler zeytin ağaçlarına çevriliyor. Sepetler hazırlanıyor, dalların arasında yeni sezonun ilk zeytinleri toplanmaya başlanıyor. Bu yıl da öyle. Geçtiğimiz hafta sonu Nermin Hanım Zeytinliği’nin kurucusu Nermin Gelbal Gökduman’ın davetiyle, ‘Hasat Şenliği’nde zeytin toplamak ve üretimin yolculuğuna yakından bakmak için Havran’daydım.
Ege coğrafyasında zeytinin dalından sofraya uzanan yolculuğunu anlatan pek çok etkinlik düzenleniyor fakat zeytinliğe girip hasada katılmak başka. Ağacın dallarına uzanırken, bir şişe zeytinyağının ardında ne kadar emek olduğu daha iyi anlaşılıyor.
HİKÂYE TOPRAKTA BAŞLIYOR
Kaz Dağları’nın eteklerinde, Edremit Körfezi’nin zeytinlikleri arasında düzenlenen şenliğin teması ‘Hasattan Dünyaya: Uluslararası Ödüllü Zeytinyağının Yolculuğu’ydu. Hasat, üretim süreci ve tadım deneyimini bir araya getiren etkinlikte, ev sahibi Gökduman’la da sohbet ettik. Gökduman, zeytinyağı üretiminin yalnızca ürünün ortaya çıktığı aşamadan ibaret görülmesine itiraz ediyor. Onun için hikâye çok daha önce başlıyor: “Bizim için zeytinyağının hikâyesi şişede değil, çok daha önce; toprağa atılan ilk adımda, ağacın bakımında ve hasat kararında başlıyor.”

Gökduman’ın bu cümlesi, zeytinyağına biraz daha dikkatli bakmak için iyi bir başlangıç. Market rafında yan yana dizilmiş şişeler arasından seçim yaparken çoğu zaman üretim sürecini düşünmüyoruz. Oysa zeytinin ne zaman toplandığı, ne kadar bekletildiği ve nasıl işlendiği, elde edilen yağın niteliğini belirleyen aşamalar arasında.
YENİ HEDEF: 300 TON
Gökduman’ın 2012’de Havran’da 52 dönümlük bir zeytinlikle başlayan girişimi bugün 4 bin 200 dönümlük araziye ve 60 bin ağaca ulaşmış. Ailesi ve yakın çevresi için kaliteli zeytinyağı üretme düşüncesiyle yola çıkan Gökduman, zamanla bu işi büyütmüş. Bugün ABD, Hollanda ve Güney Kore başta olmak üzere farklı ülkelere ihracat yapıyor. Yeni sezonda 300 ton zeytinyağı ve 200 ton sofralık zeytin üretmeyi hedefliyor.
Büyümek, üretimi artırmak ve farklı pazarlara ulaşmak işin bir tarafı. Gökduman’ın altını çizdiği bir başka konuysa emeğin ve doğanın üretim sürecindeki yeri. “Hasat dönemini yalnızca bir üretim süreci olarak değil, emeğin, doğanın ve sabrın buluştuğu özel bir dönem olarak görüyoruz” diyerek anlatıyor bunu. Zeytinyağının uluslararası yarışmalarda aldığı ödüller, elbette Nermin Hanım Zeytinliği’nin dünyaya açılma çabasının bir parçası. Ama anlıyorum ki onların zeytinle kurduğu ilişki, ticari hedeflerden çok daha eski ve anlamlı.
EDREMİT’TE REKOR…
Havran’daki hasat heyecanına Edremit’ten de bir haber eklendi. 3’üncü Edremit Zeytinyağı Tadım Festivali FestOlive kapsamında, Güre Sahili’nde düzenlenen etkinlikte 16 bin 2 kişi bir araya geldi. Böylece 2009’da İspanya’nın Jaén kentinde 12 bin 909 kişinin katılımıyla kırılan rekor geride bırakıldı ve ‘En Büyük Zeytinyağı Tadım Etkinliği’ kategorisinde Guinness Dünya Rekoru Edremit’in oldu. Guinness World Records hakemi Hannah Spiers, rekoru tescilledi.